Ο όρος «τουρισμός υγείας» εμφανίστηκε στην αγορά από τη στιγμή που οι

άνθρωποι άρχισαν να αναζητούν προορισμούς εκτός δυτικού κόσμου, προκειμένου

να εξασφαλίσουν φτηνότερες θεραπείες, σύμφωνες ωστόσο με τα διεθνή πρότυπα ποιότητας.

Σιγά σιγά, οι αντιλήψεις όσον αφορά τον τουρισμό υγείας σταδιακά μεταβάλλονται και οι παρεχόμενες υπηρεσίες εξειδικεύονται σε σύγχρονες φροντίδες και τεχνικές περιποίησης και διευρύνονται.

Αυτό σημαίνει ότι δίνεται ιδιαίτερη προσοχή, πλέον στην πρόληψη των ασθενειών, έτσι ώστε να υπάρχει βελτίωση της ποιότητας ζωής του ατόμου και κατά συνέπεια υγιής συναισθηματική, κοινωνική, πνευματική και φυσική ευεξία.

Η συγκεκριμένη άποψη στηρίζεται στον ορισμό του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, όπου λέει ότι, η υγεία συνίσταται στην πλήρη φυσική, πνευματική, κοινωνική ευημερία και όχι απλώς στην απουσία μίας ασθένειας.

Σε επίπεδο πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, η συγκεκριμένη μορφή τουρισμού, απευθύνεται σε τουρίστες-ασθενείς που έχουν ανάγκη χειρουργικών επεμβάσεων, καθώς και άλλων εξειδικευμένων μορφών θεραπείας, με συνακόλουθη ιατρική περίθαλψη και φαρμακευτική αγωγή, ενώ σε επίπεδο δευτεροβάθμιας φροντίδας της υγείας, απευθύνεται σε τουρίστες-ασθενείς στους οποίους παρέχεται ιατρική φροντίδα σε μονάδες αποκατάστασης και αποθεραπείας ή σε μονάδες ανάρρωσης.

Βασικούς τομείς του Ιατρικού Τουρισμού αποτελούν: η πλαστική χειρουργική ,οι μεταμοσχεύσεις οργάνων ,η οδοντιατρική, η οφθαλμολογία, η καρδιολογία, η ορθοπεδική, η τραυματολογία, η αθλητιατρική, η ουρολογία, η δερματολογία, η ακτινολογία, η ογκολογία, η γυναικολογία και η υποβοηθούμενη αναπαραγωγή, η γηριατρική και ψυχική υγεία.

Τα τελευταία χρόνια πολυάριθμες επαναστατικές ανακαλύψεις έχουν αλλάξει τον επιστημονικό κόσμο αλλά και την αντίληψή μας ως προς αυτόν. Ένα από αυτά τα θαυμαστά επιτεύγματα είναι η χρήση των βλαστικών κυττάρων στην αναγεννητική ιατρική και τον ιατρικό τουρισμό.

Η έννοια των βλαστικών κυττάρων, (μελετώνται συστηματικά τα τελευταία 40 χρόνια), έγινε γνωστή στη χώρα μας πριν από 12 χρόνια όμως το ευρύ κοινό δεν έχει γνώση επί του θέματος. Αντιθέτως υπάρχει ακόμη η παρανόηση ότι δεν έχουν κάποια χρησιμότητα ή πρακτική εφαρμογή.  Σε ένα ερωτηματολόγιο προς εφήβους ηλικίας 15 με 17 ετών, σχετικά με τα βλαστικά κύτταρα, οι απαντήσεις ήταν αναπάντεχες, μόνο το 22% απάντησε σωστά ενώ το 62% απάντησε ότι δεν είχε ιδέα.

Ο ιατρικός τουρισμός είναι ακόμη μια αναπτυσσόμενη ιδέα. Για να γίνει λοιπόν η Ελλάδα μια χώρα οπού μπορεί ο ιατρικός τουρισμός να ανθίσει θα πρέπει αρχικά να δημιουργηθεί το σωστό περιβάλλον μέσω της ορθής ενημέρωσης, της διατήρησης του υψηλού επιπέδου του επιστημονικού προσωπικού για να προσφέρει καινοτόμες ιδέες  και της ξεκάθαρης νομοθεσίας όπου θα τίθενται ευδιάκριτα τα όρια ανάμεσα στους ηθικούς φραγμούς και την αποτελεσματική εξέλιξη της αναγεννητικής ιατρικής.

Προορισμοί  ιατρικού τουρισμού

  1. 10 επικρατέστεροι προορισμοί: Ινδία, Βραζιλία, Costa Rica, Μαλαισία, Μεξικό, Σιγκαπούρη, Ταιβάν, Ταϋλάνδη, Τουρκία, Ουγγαρία.
  2. Ανερχόμενοι προορισμοί Ιατρικού Τουρισμού: Κίνα, Πουέρτο Ρίκο, Αραβικά Εμιράτα, Κούβα, Ιορδανία, Ιαπωνία.

Βασικό πλαίσιο όμως για την προώθηση και ανάπτυξη του ιατρικού τουρισμού στην Ελλάδα είναι να ακολουθούνται τα παγκόσμια ιατρικά πρότυπα για την αποκατάσταση και ίαση των ασθενών.

Στην Ελλάδα μέχρι στιγμής οι  υπηρεσίες που παρέχονται από κλινικές και ιατρικά κέντρα αποκατάστασης είναι σχετικά ελαστικές και αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να δημιουργείται κενό στην ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών .

 

Πώς η Ιαπωνία γίνεται χώρα «πύλη» για τις κυτταρικές θεραπείες;

Στα τέλη του 2014, η Ιαπωνία πέρασε δύο νέους νόμους που ξεσήκωσαν την εμπορευματοποίηση κυτταρικών θεραπειών εντός της χώρας παρέχοντας ένα επιταχυνόμενο μονοπάτι για εγκρίσεις προϊόντων. Η σημασία αυτών των κανονισμών είναι ότι επιτρέπουν στις εταιρείες να λαμβάνουν έγκριση εμπορίας υπό όρους και να εμπορευματοποιούν προϊόντα αναγεννητικής ιατρικής, ενώ οι κλινικές δοκιμές συνεχίζονται μέσα στα μεταγενέστερα στάδια.

Η Ιαπωνία άσκησε τις ακόλουθες πράξεις:

  • Νόμος για την ασφάλεια της αναγεννητικής ιατρικής (νόμος 85/2013)
  • Φαρμακευτικών και Ιατρικών Συσκευών (PMD) (νόμος αριθ. 84/2013)

Ο στόχος της πρώτης δράσης ήταν να επιταχυνθεί η κλινική εφαρμογή και η εμπορευματοποίηση καινοτόμων θεραπειών αναγεννητικής ιατρικής. Καλύπτει την κλινική έρευνα και την ιατρική πρακτική με τη χρήση επεξεργασμένων κυττάρων και καθορίζει τη διαδικασία που απαιτείται για την κάθαρση για τη χορήγηση κυτταρικών διαδικασιών στον άνθρωπο. Αυτές οι οδηγίες είναι πολύ σημαντικές για τη χρήση των κυττάρων σε κλινικά στάδια.

Ομοίως, ο νόμος PMD εισάγει ένα ειδικό κανονιστικό πλαίσιο για τα προϊόντα αναγεννητικής ιατρικής. Σύμφωνα με τον νόμο PMD, μπορεί να δοθεί άδεια κυκλοφορίας υπό όρους και περιορισμούς σε ένα προϊόν αναγεννητικής φαρμακευτικής ουσίας μετά από διερευνητικές κλινικές δοκιμές που έχουν αποδείξει πιθανό όφελος και αποδεδειγμένη ασφάλεια.

θα μπορούσε η Ελλάδα να θεωρηθεί ανταγωνιστικός πάροχος ιατρικών υπηρεσιών;  Σύμφωνα με τους McKinsey & Company (2011), «ενώ η Ελλάδα δύναται να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά του ιατρικού τουρισμού, στερείται ολοκληρωμένης εθνικής αναπτυξιακής στρατηγικής για τη βιομηχανία», και συνεχίζει συμπληρώνοντας ότι οι οργανισμοί υγειονομικής περίθαλψης δεν διαθέτουν κατάλληλη διαπίστευση ούτε συνεργάζονται με κορυφαία διεθνή νοσοκομεία για την προώθηση αυτού του είδους των επιχειρήσεων.

Σημαντικά προβλήματα προς επίλυση:

  1. Η έλλειψη νομοθεσίας.
  2. Η έλλειψη διαπίστευσης.
  3. Η απουσία αποτελεσματικού δικτύου υποστήριξης ιατρικών τουριστών.
  4. Η έλλειψη διαφήμισης στις ξένες αγορές.
  5. Η πλήρης απουσία του κράτους.
  6. Έλλειψη ολοκληρωμένου σχεδιασμού.
  7. Αρνητικό επιχειρηματικό κλίμα λόγω της οικονομικής αστάθειας.
  8. Έλλειψη ολοκληρωμένων πακέτων που περιλαμβάνουν στέγαση για τον ασθενή και τους συγγενείς, ψυχαγωγία, μεταφορά, και λεπτομερής πληροφόρηση σχετικά με τη θεραπεία.

Στην περίπτωση της Ελλάδας, υπάρχει μια άνευ προηγουμένου ευκαιρία να δημιουργηθεί μια παραγωγική αγορά που θα προσφέρει προηγμένη ιατρική περίθαλψη και εισροή κερδών. Η καινοτομία πρέπει να είναι ο κύριος στόχος προκειμένου να ανταποκριθούμε στις προσδοκίες της παγκόσμιας αγοράς, έτσι είναι απαραίτητα τα λαμπρά επιστημονικά μυαλά από την Ελλάδα που έχουν διακριθεί στο εξωτερικό σε σημαντικούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της αναγεννητικής ιατρικής και της έρευνας να παραμείνουν στη χώρα μας.

 

Dr. Βασιλική Ε. Καλοδήμου

Μοριακή Γενετίστρια, (MSc, PhD),

Διευθύντρια Τμήματος Κυτταρομετρίας Ροής- Έρευνας  & Αναγεννητικής Ιατρικής Μαιευτηρίου ΙΑΣΩ,

Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Αθηνών,

AABB Assessor USA,

AABB Cellular Therapy Mentor USA,

AABB CT Accreditation Committee USA

Imperial University of Medicine Student Mentor UK